Döwrüň jemi
Döwrüň jemi saýlanan başlangyç we ahyrky seneleriň arasyndaky hasaba goşulan hojalyk ýazgylarynyň jemidir. Ýazgynyň görnüşine görä, şol aralykda öndürilen süýdi, sarp edilen iými ýa-da ýazga alnan pul mukdaryny görkezýär. Hepdeler bilen aýlaryň gün sany dürli bolansoň, her jemi degişli seneleri we mallary bilen bile gözden geçiriň.
HerdMobile bilen süýt önümçiligini, iým hereketlerini we girdeji-çykdajylary senesi boýunça yzarlaýarsyňyz. Degişli başlangyç we ahyrky seneleriň arasyndaky mukdarlary saýlap, döwrüň jemini çykarmak, iki döwri deňeşdirmek ýa-da gündelik ortaçany hasaplamak üçin gerek sanlary tapýarsyňyz.
Redaktor: Ender Soyuince · HerdMobile-yň makalalary barada
Jeme seredeniňizde başlangyç we ahyrky seneler näme üçin möhüm?
Başlangyç we ahyrky seneler jeme hojalyk işiniň näçe gününiň goşulandygyny kesgitleýär. Doly aýyň hem, aýyň diňe bir böleginiň hem ady şol bir bolup biler, ýöne olaryň sagym günleri, iýmitlendiriş günleri we pul amallary deň däldir. Iki döwrüň süýt ýa-da iým jemini senelerini barlaman deňeşdirseňiz, has gysga aralyk süýt öndürijiliginiň peselmegi ýa-da iýmiň tygşytlanmagy ýaly görüner. Ilki takyk başlangyç senäni, ahyrky senäni we hasaba girýän mallary barlaň. Şonda deňeşdirýän jemleriňiziň hojalykdaky deň iş wagtyna degişlidigi ýa-da däldigi belli bolar.
Uzynlygy dürli döwürleriň jemini nädip deňeşdirmeli?
Uzynlygy tapawutly döwürleri deňeşdirmezden öň her jemi gündelik ortaça geçiriň. Öndürilen süýdüň, sarp edilen iýmiň ýa-da ýazga alnan puluň jemini şol aralykdaky gün sanyna bölmek döwürleriň uzynlygynyň täsirini aradan aýyrýar. Iki döwrüň arasynda mal sany hem üýtgän bolsa, gündelik mukdary degişli mallaryň sanyna bölüp, bir mala düşýän gündelik paýy tapýarsyňyz. Saýlanan döwrüň her güni üçin ýazgylaryň doludygyny hem barlaň. Şonda ýazylmadyk sagym ýa-da getirilen iýmiň hasaba alynmazlygy jemi hojalygyň hakyky işinden pes görkezmez.
Hojalykdan bir mysal
Mysal üçin, süýt sürüsinden 7 günlük hepdäniň dowamynda her gün 420 litr süýt ýazga alnan bolsa, hepdäniň jemi 2 940 litr bolýar (420 litr × 7 gün). Şol gündelik önümçilik bilen 30 günlük aýyň jemi 12 600 litrdir (420 litr × 30 gün). Her jemi öz gün sanyna bölseňiz, ikisinde-de birmeňzeş gündelik ortaça — günde 420 litr çykýar.
Bir günüň ýazgysy ýetmese, jem näme üçin üýtgeýär?
Jeme diňe başlangyç we ahyrky seneleriň arasynda hakykatdan ýazga alnan mukdarlar goşulýar. Bir günüň süýt önümçiligi, iým sarp edilişi ýa-da çykdajysy ýazylmadyk bolsa, şol döwrüň jemi ýetmeýän günüň mukdaryça pes çykýar. Şol doly bolmadyk jemden hasaplanýan gündelik ortaça hem peselýär.
Dürli ýazgy görnüşlerini bir jeme goşup bolýarmy?
Manyly jem üçin diňe şol bir görnüşdäki we şol bir birlikdäki mukdarlary goşmaly. Süýt ýazgylaryny litrde, iým hereketlerini kilogramda, girdeji ýa-da çykdajy ýazgylaryny hojalygyň pul birliginde aýratyn jemläň. Şonda her jem hojalykda belli bir mukdary aýdyň görkezýär.