Rasion
Rasion — bir mala ýa-da mal toparyna belli döwürde, adatça bir günde berilmegi meýilleşdirilen ot-iýmleriň düzümi we mukdarydyr. Rasiona şol topar üçin saýlanan ähli iri baldakly ot-iým, konsentrat iým we goşundylar girýär. Mal görnüşi, diri agramy we önümçilik döwri kimiň iýmitlendirilýändigini görkezýär; üpjün edilýän ýokumly maddalary bolsa her iýmiň düzümi we gündelik mukdary kesgitleýär.
HerdMobile saýlan mal maglumatlaryňyz we öz ot-iýmleriňiz boýunça rasiony hasaplaýar. Gündelik iým mukdarlaryny, olaryň berýän ýokumly maddalaryny we iým çykdajysyny bile görýärsiňiz. Şeýlelikde haýsy meýilnamanyň näme üpjün edýändigini we näçä düşýändigini birbada deňeşdirip bilersiňiz.
Redaktor: Ender Soyuince · HerdMobile-yň makalalary barada
Mallaryň rasionyna haýsy ot-iýmler girýär?
Rasion mal toparyna şol döwürde berilýän ähli ot-iýmleri we her biriniň mukdaryny öz içine alýar. Silos, guradylan ot, saman ýa-da öri oty ýaly iri baldakly ot-iýmler; däne ýa-da taýýar goşma iým ýaly konsentratlar; mineral garyndylar we premiksler onuň esasy bölekleridir. Her iým rasiona gury madda, ýagny suw aýrylandan soňky bölegi, şeýle hem belok, süýüm, energiýa we minerallar goşýar. Rasion hemişe belli topara niýetlenýär. Mal görnüşi, diri agramy we önümçilik döwri zerurlygy kesgitleýär, şonuň üçin süýt bermeýän ene goýunlaryň we sagylýan sygyrlaryň rasionlary tapawutlanýar.
Meýilleşdirilen rasion bilen malyň hakykatda iýýäni näme üçin tapawutlanýar?
Meýilleşdirilen rasion kagyzdaky ot-iým we mukdar hasabydyr; ahyra salnan we iýlen mukdar bolsa hojalykda hakykatda bolan ýagdaýy görkezýär. Garyndy üçin iým meýilleşdirilenden köp ýa-da az çekilende, silosyň çyglylygy üýtgände ýa-da mallar ahyrda iým galdyranda arada tapawut döreýär. Näçe iým berlendigini we näçesiniň galandygyny ýazsaňyz, hakyky iýlen mukdary hasaplap, meýilnama bilen deňeşdirip bilersiňiz. Tapawut barha ulalýan bolsa, ot-iýmleri täzeden çekip we täze seljerme netijelerini ulanyp, meýilnama gaýtadan serediň.
Hojalykdan bir mysal
Mysal üçin, hasaby düşündirmek üçin bir sygryň gündelik rasionyny alalyň: tebigy agramda gury maddasy 35% bolan silosdan 20 kg, gury maddasy 85% bolan guradylan otdan 4 kg we gury maddasy 88% bolan taýýar goşma iý mden 3 kg. Gury madda mukdary degişlilikde 20 × 0,35 = 7 kg, 4 × 0,85 = 3,4 kg we 3 × 0,88 = 2,64 kg bolýar. Şeýlelikde rasion bir mala bir günde 13,04 kg gury madda berýär.
Rasion bilen doly garylan rasion bir zatmy?
Doly garylan rasion — rasiony mallara bermegiň bir usulydyr. Iri baldakly ot-iým, konsentratlar we goşundylar bile garylýar, şonuň üçin malyň her agyz alýan iými meňzeş bolýar. Şol bir rasiony böleklerini aýratyn berip hem ulanyp bolýar: mysal üçin, guradylan ot aýratyn ýerde, konsentrat bolsa ahyrda berilýär. Ot-iýmleriň meýilleşdirilen düzümi we mukdary şol durşuna galýar.
Rasion näme üçin diňe tebigy agramda däl-de, gury madda boýunça hasaplanýar?
Gury madda boýunça hasaplamak suwly we gury ot-iýmleriň ýokumlylygyny deňeşdirmäge mümkinçilik berýär, sebäbi suw ýokumly madda bermeýär. Silosyň köp bölegi suw, guradylan ot we däne bolsa esasan gury bolýar. Ilki gury maddadaky ýokumly maddalary jemleýärsiňiz. Soňra iým garyjy maşyna ýüklemek ýa-da ahyra salmak üçin mukdary tebigy agramyň kilogramyna geçirýärsiňiz.