Сиырды табыннан қай кезде шығарған дұрыс?
Сиырды табыннан шығару шешімін сүттілігіне, төл алуына, денсаулығына және қоңдылығына бірге қарап қабылдаңыз. Бір күнгі төмен сауымға сүйену тиімсіз. Бұзаулау аралығын, емделу тарихын және жасын да ескеріңіз. Бірнеше көрсеткіші ұзақ уақыт нашарлаған сиырды жеке бағалаңыз. Мал кеткенде күнін және себебін белгілеңіз. Себептерді жинақтап қарау келесі жылы бүкіл табында нені өзгерту керегін түсінуге көмектеседі.
HerdMobile арқылы сиырдың бұрынғы сауынын, емделуі мен төлдеуін салыстырып, табынды жаңарту шешімін байыппен қабылдайсыз. Мал табыннан шыққаннан кейін де оның өткенін қарап, сол шешімнің қаншалықты орынды болғанын бағалай аласыз.
Редакциялаған: Ender Soyuince · HerdMobile мақалаларын кім дайындайды?
Сиырды бағалағанда қандай мәліметке қараймын?
Сиырдың сүтін, төл алуын, денсаулығын және қоңдылығын бірге бағалаңыз. Соңғы бұзаулаған күнін, ұрықтандырылған уақытын, сауымын, емделуін және қоңдылық өзгерісін қарап шығыңыз. Бір күнгі аз сүтті шешуші белгіге айналдырмаңыз. Жаңа бұзаулаған сиырды сауылу кезеңінің соңындағы сиырмен тікелей салыстыру жаңылыстырады. Сондықтан жасы мен сауылу кезеңі ұқсас малды салыстырыңыз. Нәтиже нашарласа, азықтан, қора жағдайынан немесе аурудан болған өзгерісті ажыратуға тырысыңыз. Ұзақ уақыттағы бақылау қай сиырға жеке назар аудару керегін анықтауға көмектеседі.
Сиырларды қалай ретімен бағалауға болады?
Әр сиырдың сүтін, төл алуын, денсаулығын, жасын және қоңдылығын бір тәртіппен салыстырыңыз. Сырға нөмірімен ажыратып, нәтижесін шаруашылықтағы ұқсас малмен бағалаңыз. Бірнеше көрсеткіші ұзақ уақыт нашар болса, сол сиырды жеке қарастырыңыз. Бұл оны бірден сату керек деген сөз емес. Алдымен рационы жеткілікті ме, жайылымның сапасы қандай, сауу тәртібі өзгерді ме — соны тексеріңіз. Азықтандыру мен күтімдегі кемшілікті жеке малдың әлсіздігі деп қабылдамаңыз. Себебін анықтау табыннан шығару шешімін дұрыс қабылдауға көмектеседі.
Шешімді жылдың қай кезінде қайта қараған дұрыс?
Табыннан қай малды шығаратыныңызды тоқсан сайын белгіленген күні қарап отырған ыңғайлы. Сиырдың сауын кезеңін, алдағы төлдеуін және орнына өсіп келе жатқан жас малды ескеріңіз. Сүті уақытша азайды деп асығыс сатсаңыз, әлі де пайда әкелетін сиырдан айырылуыңыз мүмкін. Ал шығыны ұзақ уақыт бойы жоғары мал шаруашылық қаржысына салмақ салады. Өнімділігімен бірге азық шығынын, сатуға болатын бағасын және келесі маусымдағы жоспарыңызды салыстырыңыз. Жыл сайын бірдей өлшеммен бағаласаңыз, өзгерістің себебін аңғару оңай.
Мал табыннан шыққанда нені сақтайсыз?
Мал сатылса, кімге, қандай бағамен сатылғанын, салмағы мен төлемін жазып қойыңыз. Өлген немесе жоғалған малды сатылды деп белгілемеңіз. Табыннан шыққан күнін және себебін анық жазыңыз: сүтінің азаюы, төл бермеуі, денсаулығы, жасы немесе шаруашылықтағы басқа жағдай. Қолдағы мал санын жаңартып, бұрынғы сауын, емдеу және төлдеу мәліметтерін сақтаңыз. Жыл соңында шығару себептерін салыстырыңыз. Бір мәселе қайта-қайта кездессе, табынның күтімі мен азықтандыруында нені жақсарту керегін қарастырыңыз.
- Жайлаудан қыстауға көшкенде мал есебін қалай сақтайсыз?
- Сүт сату есебі: литрі, бағасы және төлемі
- Сүт пен мал сатудан қалған берешекті бақылау
- Мал сатып алу және сату: баға мен төлем есебі
- Шаруашылықтың айлық қаржысын жоспарлау
Сиырды тек жасына қарап табыннан шығару дұрыс па?
Жоқ, сиырдың жасымен бірге сүтін, денсаулығын және төл беруін бағалаңыз.
Барлық сиырдың сүтіне бірдей шек қоюға бола ма?
Жоқ, сауын кезеңі мен өсіру мақсаты ұқсас сиырларды салыстырыңыз.
Шығарылатын малды қашан қайта қарайсыз?
Тоқсан сайын қарап отырыңыз, ал маңызды өзгерісті болған күні жазып қойыңыз.
Малды шығару себебін неге жазып қою керек?
Жыл соңында қай мәселе жиі қайталанғанын көріп, бүкіл табынның күтімін жақсарта аласыз.